Đối với những người đang trong quá trình học hoặc làm việc trong môi trường thường xuyên tiếp xúc với tiếng Trung thì bộ gõ tiếng Trung dành cho bàn phím QWERTY là cực ký quan trọng. Trên thực tế, chỉ cần với vài từ khóa đơn giản ta có thể list ra hàng chục các bộ gõ tiếng Trung đủ mọi thể loại. Vì số lượng bộ gõ khá nhiều và na ná nhau (chủ yếu đều là độ lại hàng của nhau) nên tôi xin không list ra hết các bộ gõ tiếng Trung dành cho bàn phím QWERTY nữa. Trong phạm vi giới hạn của bài viết này, tôi chỉ giới thiệu với mọi người 3 bộ gõ đang được sử dụng nhiều nhất và ưa chuộng nhất hiện nay.

1. Lão làng SoGou Pinyin (搜狗输入法)

Tải 搜狗输入法 về máy

Xứng danh với cái tên gọi lão làng, SoGou Pinyin là bộ gõ được coi là lâu đời nhất trong những bộ gõ hiện đại của Trung Quốc. Mang đầy đủ đặc tích của một “lão làng” với kho dữ liệu hiển thị cực lớn và là bộ gõ hiện đại đầu tiên của Trung Quốc. Nhưng cũng chính vì mang danh hiệu lão làng nên nó còn có thêm ba đặc tính phụ là “chậm” “nặng máy” và “phiền hà” (SoGou là từ viết tắt không có nghĩa. Ý nghĩa của tên gọi 搜狗 là lấy nguồn từ chú *** vàng trong phần Search của Windown XP – Chú *** tìm kiếm). Dưới đây là phân tích một số ưu điểm và nhược điểm của bộ gõ này:

Ưu điểm:
Kho dữ liệu từ hiển thị đồ sộ nhất, cập nhật thường xuyên nhưng từ mới và cả những từ cổ. Nếu bạn thường xuyên phải gõ các Thành Ngữ (成语), Cổ Ngữ (古语)thì SoGou PinYin là sự lựa chọn hàng đầu của bạn.
Hệ thống nhận biết từ thông minh nhất, bạn có thể gõ liên tục từ 5 đến 10 pinyin mà không phải ngắt quãng vì hệ thống sẽ tự nhận biết những từ phù hợp với cú pháp câu. Khi sử dụng ký tự viết tắt để gõ thì SoGou Pinyin cũng là hệ thống nhận diện được nhiều từ viết tắt nhất. Các hệ thống từ, cụm từ bạn hay sử dụng sẽ được ưu tiên hiển thị ngay cả khi bạn viết tắt. (Ví dụ tên bạn là Ruan Wen Ming, bạn chỉ cần gõ 3 từ này một lúc, và lần lượt chọn ký tự phù hợp cho lần đầu tiên, từ lần thứ 2 trở đi, lựa chọn của bạn sẽ được đưa lên top 5 hiển thị, tùy vào mức độ sử dụng (chừng 3-5 lần) thì sẽ lên top 1. Sau đó đơn giản bạn chỉ cần gõ rwm thì tên của bạn đã được hiển thị ngay ở top 1 rồi). Ngoài ra còn nhận biết thông minh giữa tiếng anh và tiếng trung. (Ví dụ: “weishenmenibuhappy” thì kết quả trả về sẽ là “为什么你不Happy”).
Kho giao diện (皮肤) cũng được coi là đồ sộ nhất với hàng ngàn các giao diện được thiết kế từ chính SoGou và người dùng. Với đủ mọi chủ đề, đủ mọi màu sắc, hình dạng và kích thước. Mỗi khi chuẩn bị đến một ngày lễ tết hay event nào đó lại có ngay giao diện mới cho bạn cập nhật.

Nhược điểm:
Chậm: Việc này chỉ thể hiện rõ ở những máy có tốc độ xử lý chậm, hoặc khi bạn sử dụng máy với nhiều tiện ích nặng khác. Tốc độ hiển thị chữ cũng không nhanh bằng 2 bộ gõ còn lại ngay cả trong điều kiện lý tưởng (Đơn giản vì kho dữ liệu của nó đồ sộ quá).
Nặng: Thể hiện rõ ràng qua việc chiếm RAM khi hoạt động, hơn thế nữa ngay cả khi không bật bộ gõ máy bạn vẫn phải dành 1 phần RAM và tốc độ đường truyền cho việc update tin tức + update phiên bản daily của nó.
Phiền hà: Bạn có không phiền được không khi mà thi thoảng nó lại hiển thị một bảng thông báo update, một bảng quảng cáo, hay đơn giản hơn là 1 tin tức nào đó nóng sốt mới được đăng trên mạng? Lúc đó bạn lại phải dành 1 chút thời gian để tắt nó đi! Rất bất tiện khi sử dụng vào việc viết lách những văn bản dài và yêu cầu sự tập trung cao.

2. Gã trẻ tuổi QQPinyin (QQ拼音输入法)

Tải QQ拼音输入法 về máy

Là một bộ gõ mới được xây dựng trong vòng vài năm trở lại đây, bộ gõ QQPinyin nhanh chóng chiếm được thị hiếu của giới trẻ. Cũng khá dễ hiểu vì nó đi cùng với hệ thống QQ và hàng trăm các tiện ích khác (Miễn phí, thu phí) của Tencent. Mà nếu bạn đã học tiếng Trung thì hẳn cũng biết rằng Tencent đang chiếm lĩnh lĩnh vực mạng cộng đồng của Trung Quốc như thế nào.

Ưu điểm:
Tuy dung lượng bộ cài nặng hơn hẳn SoGou, nhưng QQPinyin lại hoạt động nhẹ nhàng và mượt mà hơn, tốc độ truy xuất cao hơn nên dễ gây được thiện cảm với giới trẻ hơn.
Vì mục tiêu nhắm vào là giới trẻ (Cuối 8x đầu 9x) nên QQ có những nét “vượt trội” mà 2 phiên bản còn lại không có được, đó là khả năng biến hóa chữ (một dạng như ngôn ngữ teen bây giờ ở Việt Nam). Bạn dễ dàng gặp những dòng chữ không hẳn là giản thể, cũng không hẳn là phồn thể, lại hao hao chữ nhật ở các diễn đàn và Blog cá nhân của thế hệ Teen Trung Quốc. Là những người nước ngoài học tiếng trung, bạn phải cố gắng vận dụng hết óc tưởng tượng của mình mới có thể hiểu được đó là chữ gì.. và cũng không tránh khỏi có đôi khi bạn cũng phải bỏ tay vì chẳng biết nó đang viết gì.. dù đó có thể đơn giản chỉ là dòng chữ 我爱你.
Kho giao diện tuy ít hơn SoGou, nhưng cũng chẳng kém phần hoành tráng, đặc biệt phù hợp với hội Teen khi mà các skin thuộc trào lưu “非主流” với các tông màu nhức mắt và ý nghĩa khó hiểu.
Được thiết kế để tương thích với hầu hết các thể loại game, nếu như bạn là 1 con mọt game.

Nhược điểm:
Không có nhiều từ cổ và thành ngữ được dễ dàng nhận diện khi sử dụng QQ Pinyin, vì vậy bạn sẽ rất vất vả để gõ cho được 1 câu thành ngữ chỉ vỏn vẹn có 4 chữ.
Chuỗi từ có thể hiển thị chính xác không nhiều, thông thường khi dùng QQ Pinyin bạn chỉ có thể gõ tối đa một chuỗi từ dài từ 5 -7 chữ hán. Trong khi đó con số này là 10-13 từ thông dụng ở SoGou.

3. Người ngoại quốc Google Pinyin (谷歌拼音输入法)

Tải 谷歌拼音输入法 về máy
Tình về tuổi đời thì Google Pinyin trẻ hơn SoGou và già hơn QQPinyin. Bộ gõ do Google phát triển nhưng hình như ngày ngày đang bị lãng quên khi mà thị trường Trung Quốc đang tìm cách từ chối mọi dịch vụ của Google để nuôi lớn đứa con BaiDu của mình. Tuy vậy bộ gõ Google Pinyin vẫn là sự lựa chọn hàng đầu của những người nước ngoài sử dụng tiếng trung và một lượng không nhỏ người Trung Quốc.
Ưu điểm:
1. Nhẹ, nhanh, đơn giản dễ sử dụng. Đó là điều đầu tiên khi nói về Google Pinyin, và đó cũng là lý do nhiều người sử dụng Google Pinyin.
2. Không bị các quảng cáo + update + pop up làm phiền khi làm việc. Bạn chỉ việc cài và dùng, hầu như rất ít có update từ phía Google.

Nhược điểm:
1. Hệ thống từ vựng không nhiều, rất dễ xảy ra trường hợp bạn không tìm được từ cần phải gõ. Hệ thống nhận biết chuỗi từ và viết tắt cũng không linh hoạt và thông minh như của 2 bộ gõ còn lại. Đặc biệt không thể kết hợp gõ cùng lúc Anh – Trung.
2. Kho giao diện cực kỳ sơ sài chỉ với 5 mẫu trường kỳ theo năm tháng.

Ngoài ra, SoGou và QQPinYin đều đã cung cấp bộ gõ online cho các trang web, và đây là điều mà Google Pinyin chưa có.
Tổng kết: Với những phân tích trên, chắc bây giờ bạn hoàn toàn có thể tìm cho mình bộ gõ phù hợp để sử dụng. Về phần tôi, tôi trung thành với đại ca Google vì lý do chủ yếu là Nhanh, Nhẹ, Không bị làm phiền. Còn về phần bảng điều kiển và cách thức sử dụng thì cả 3 bộ gõ trên đều giống nhau trong sử dụng và bảng điều khiển. Để tìm hiều bảng điều khiển và cách sử dụng bạn đọc bài viết Hướng dẫn gõ tiếng Trung ở mục FAQ.

PS: Quả thật là thiếu sót nếu như không kể đến tổ tông của các bộ gõ Pinyin bây giờ. Microsoft Pinyin, được cài sẵn trong Win và bạn có thể sử dụng bất cứ lúc nào nếu có đĩa cài WIN. Về bộ gõ này thì tôi không bàn luận gì thêm nhé.